ອາລິຍະທຳ (Civilization) ແມ່ນຫຍັງ?

🏛️ “ອາລະຍະທຳ” (Civilization) ແມ່ນຫຍັງ? ຈາກຮາກຖານເມືອງບູຮານ ສູ່ຄວາມກ້າວໜ້າຂອງມວນມະນຸດ

ເຄີຍສົງໄສບໍວ່າ ເມື່ອໃດທີ່ມະນຸດເລີ່ມ “ກ້າວຂຶ້ນ” ຈາກການເປັນຊົນເຜົ່າກຸ່ມນ້ອຍ ມາສູ່ການສ້າງສັງຄົມອັນຍິ່ງໃຫຍ່ທີ່ມີທັງກົດໝາຍ, ພາສາ ແລະ ຕຶກອາຄານສູງສະຫງ່າ? ມື້ນີ້ເຮົາມາເຈາະເລິກຄວາມໝາຍ ແລະ ເບິ່ງໄຮໄລ້ຂອງ “ອາລະຍະທຳ” ນຳກັນ! 👇

 “ອາລະຍະທຳ” ແມ່ນຫຍັງ?

• ຄຳວ່າ Civilization ມີຮາກສັບມາຈາກພາສາລາຕິນ civis ທີ່ໝາຍເຖິງ ຄົນທີ່ອາໄສຢູ່ໃນເມືອງ.
• ມັນບໍ່ແມ່ນພຽງແຕ່ການມີເມືອງ, ແຕ່ມັນແມ່ນ ວິຖີຊີວິດຮ່ວມກັນຂອງສັງຄົມທີ່ກ້າວໜ້າ ເຊິ່ງປະກອບດ້ວຍ:
  • ລະບົບການປົກຄອງ ແລະ ກົດໝາຍ
  • ວັດທະນະທຳ, ພາສາ ແລະ ສາສະໜາຮ່ວມກັນ
  • ລະບົບກະສິກຳ ແລະ ການຫາອາຫານທີ່ໝັ້ນຄົງ
  • ການຂຽນ ແລະ ການເກັບຮັກສາບັນທຶກ (ສິ່ງສຳຄັນທີ່ຊ່ວຍສົ່ງຕໍ່ຄວາມຮູ້ຈາກລຸ້ນສູ່ລຸ້ນ ຕັ້ງແຕ່ຍຸກຊູເມີ ແລະ ອີຢິບບູຮານ)

ອົງປະກອບສຳຄັນທີ່ຊີ້ວ່ານັ້ນຄື: “ອາລະຍະທຳ” ປະກອບມີ:

1. ການຮຽນຮູ້ ແລະ ວັດທະນະທຳ: ມີຄວາມຄິດສ້າງສັນທັງດ້ານສິລະປະ, ວິທະຍາສາດ ພ້ອມທັງມາລະຍາດທາງສັງຄົມທີ່ດີ.
2. ການເກັບຮັກສາບັນທຶກ: ມີລະບົບຕົວໜັງສືເພື່ອບັນທຶກປະຫວັດສາດ ແລະ ຄວາມຮູ້.
3. ສັງຄົມທີ່ມີການຈັດຕັ້ງ: ມີລັດຖະບານ, ໂຄງສ້າງຊົນຊັ້ນ ແລະ ກຸ່ມຄົນທີ່ເຮັດວຽກປະສານງານກັນຢ່າງເປັນລະບຽບ.

🏛️ ຕົວຢ່າງອາລະຍະທຳໂລກທີ່ປະທັບຮອຍໄວ້ຈົນເຖິງປັດຈຸບັນ:

• ຈັກກະພັດໂຣມັນ: ຕົ້ນກຳເນີດຂອງພາສາລາຕິນ, ລະບົບກົດໝາຍ, ສະຖາປັດຕະຍະກຳ (ເຊັ່ນ: ຟໍລຳໂຣມັນ) ແລະ ຄຳສັບການເມືອງທີ່ເຮົາຍັງໃຊ້ໃນປັດຈຸບັນ (ເຊັ່ນ: Senate, Election).
• ອີຢິບບູຮານ: ອາລະຍະທຳຍຸກຕົ້ນທີ່ມີຊື່ສຽງໂດ່ງດັງຈາກມະຫາພິລະມິດແຫ່ງກີຊາ ແລະ ຄວາມກ້າວໜ້າທາງວິທະຍາສາດ.
• ອາລະຍະທຳອື່ນໆທົ່ວໂລກ: ເຊັ່ນ ອາລະຍະທຳມາຢາ (ທີ່ມີປະຕິທິນ ແລະ ລະບົບດາລາສາດທີ່ໜ້າອັດສະຈັນ), ອານາຈັກຂະແມ (ເຈົ້າຂອງອັງກໍວັດ ທີ່ຍິ່ງໃຫຍ່ໃນອາຊີຕາເວັນອອກສ່ຽງໃຕ້) ລວມທັງຈີນ, ເປີເຊຍ ແລະ ເກຼັກ.

ມາແລກປ່ຽນກັນ: ຖ້າໃຫ້ແນມເບິ່ງໂລກໃນຍຸກປັດຈຸບັນ, ທ່ານຄິດວ່າ “ເຕັກໂນໂລຊີ ແລະ ປັນຍາປະດິດ (AI)” ກຳລັງຈະກາຍເປັນ 1 ໃນອົງປະກອບໃໝ່ຂອງ “ອາລະຍະທຳຍຸກໃໝ່” ບໍ? ມາຄອມເມັ້ນປຶກສາແລກປ່ຽນກັນໄດ້ເລີຍ! 💬👇

ຄຳວ່າ “ອາລະຍະທຳ” (Civilization) ມາຈາກຄຳລາຕິນ civis, ຊຶ່ງໝາຍຄວາມວ່າຄົນທີ່ອາໄສຢູ່ໃນເມືອງ. ເມື່ອຄົນເຮົາມີອາລະຍະທຳ, ພວກເຂົາອາໄສຢູ່ໃນກຸ່ມໃຫຍ່ທີ່ມີການຈັດຕັ້ງເປັນລະບຽບ. ພວກເຂົາບໍ່ໄດ້ອາໄສຢູ່ໃນຊົນເຜົ່ານ້ອຍໆ ຫຼື ກຸ່ມຄອບຄົວທີ່ໂດດດ່ຽວ.

ອາລະຍະທຳແມ່ນຫຼາຍກວ່າພຽງແຕ່ເມືອງໆໜຶ່ງ. ມັນແມ່ນວິທີການໃຊ້ຊີວິດຮ່ວມກັນທີ່ກ້າວໜ້າ. ນີ້ໝາຍຄວາມວ່າມັນມີກົດໝາຍ, ວັດທະນະທຳຮ່ວມກັນ, ແລະ ວິທີການປົກກະຕິໃນການຫາອາຫານ. ມັນຍັງມີວິທີການປົກປ້ອງປະຊາຊົນຂອງຕົນ. ອາລະຍະທຳສ່ວນໃຫຍ່ໃຊ້ການເຮັດກະສິກຳເພື່ອຫາອາຫານ. ພວກເຂົາຍັງມີລະບົບການປົກຄອງ, ເຊັ່ນ: ລະບອບກະສັດ (ກະສັດ ຫຼື ລາຊິນີ) ຫຼື ການເລືອກຕັ້ງ. ຄົນໃນອາລະຍະທຳໜຶ່ງໂດຍປົກກະຕິແລ້ວເວົ້າພາສາຮ່ວມກັນ. ພວກເຂົາມັກມີສາສະໜາຮ່ວມກັນນຳອີກ. ພວກເຂົາສອນຄວາມຮູ້ທີ່ຈຳເປັນສຳລັບການດຳລົງຊີວິດໃຫ້ແກ່ຄົນລຸ້ນໜຸ່ມຂອງພວກເຂົາ. ທຸກອາລະຍະທຳນັບຕັ້ງແຕ່ຊາວຊູເມີ ແລະ ຊາວອີຢິບ ໄດ້ໃຊ້ການຂຽນບາງຮູບແບບ. ການຂຽນຊ່ວຍໃຫ້ຄົນເຮົາເກັບຮັກສາ ແລະ ສະສົມຄວາມຮູ້ໄປຕາມການເວລາ.

“ບໍ່ມີໃຜໃນປະຫວັດສາດຂອງອາລະຍະທຳທີ່ໄດ້ກຳນົດຄວາມເຂົ້າໃຈຂອງພວກເຮົາກ່ຽວກັບວິທະຍາສາດ ແລະ ປັດຊະຍາທຳມະຊາດຫຼາຍໄປກວ່ານັກປັດຊະຍາ ແລະ ນັກວິທະຍາສາດເກຼັກຜູ້ຍິ່ງໃຫຍ່ ອາຣິສະໂຕເຕີນ (384–322 ກ່ອນ ຄ.ສ.), ຜູ້ທີ່ໄດ້ສ້າງອິດທິພົນອັນເລິກເຊິ່ງ ແລະ ແຜ່ຫຼາຍເປັນເວລາຫຼາຍກວ່າສອງພັນປີ” —ແກຣີ ບີ. ເຟີນເກຣັນ

ອາລິຍະທຳທີ່ມີຊື່ສຽງ

ຈັກກະພັດໂຣມັນ

ຈັກກະພັດໂຣມັນ ແມ່ນຕົວຢ່າງອັນຍິ່ງໃຫຍ່ຂອງອາລະຍະທຳຂະໜາດໃຫຍ່. ມັນຖືກປົກຄອງຈາກນະຄອນໂຣມ. ຈັກກະພັດນີ້ເຄີຍແຜ່ຂະຫຍາຍຈາກຊາຍແດນຂອງສະກັອດແລນ ໄປຈົນເຖິງອາຟຣິກາເໜືອ. ມັນຍັງແຜ່ຂະຫຍາຍໄປທົ່ວທະເລແມດີແຕລາເນນຽນຝັ່ງຕາເວັນອອກ. ຊາວໂຣມັນມີພາສາຂອງຕົນເອງ, ພາສາລາຕິນ.

ພາສາລາຕິນໄດ້ກາຍເປັນພາສາຫຼັກສຳລັບຄົນທີ່ມີການສຶກສາ. ມັນຖືກໃຊ້ຕໍ່ໄປອີກດົນນານຫຼັງຈາກອາລະຍະທຳໂຣມັນສິ້ນສຸດລົງ. ແມ່ນແຕ່ໃນປັດຈຸບັນ, ນັກກົດໝາຍ, ທ່ານໝໍ, ນັກວິທະຍາສາດ, ແລະ ນັກວິຊາການຍັງໃຊ້ຄຳສັບພາສາລາຕິນ. ອັນນີ້ເປັນຄວາມຈິງເຖິງແມ່ນວ່າອາລະຍະທຳໂຣມັນໄດ້ຫາຍໄປແລ້ວກວ່າ 1,500 ປີ. ນັກຂຽນທີ່ມີຊື່ສຽງເຊັ່ນ ວິນລຽມ ເຊັກສະເປຍ ມີຄວາມສາມາດທາງພາສາລາຕິນຢ່າງດີເລີດ. ພາສາລາຕິນຍັງຖືກສອນຢູ່ໃນບາງໂຮງຮຽນໃນປັດຈຸບັນ.

ພວກເຮົາຍັງຄົງຊື່ນຊົມ ແລະ ນຳໃຊ້ສະຖາປັດຕະຍະກຳແບບໂຣມັນ. ພວກເຮົາໃຊ້ຕົວເລກໂຣມັນເພື່ອນັບບາງສິ່ງບາງຢ່າງ. ພວກເຮົາໃຊ້ຊື່ຂອງພະເຈົ້າໂຣມັນສຳລັບຊື່ວັນ ແລະ ເດືອນຂອງພວກເຮົາ. ກຸ່ມດາວຕ່າງໆເທິງທ້ອງຟ້າຍັງມີຊື່ທີ່ຊາວໂຣມັນຕັ້ງໃຫ້ຄືເກົ່າ. ລະບົບການເມືອງຕາເວັນຕົກຂອງພວກເຮົາກໍ່ອີງໃສ່ແນວຄິດຂອງໂຣມັນເຊັ່ນກັນ. ຄຳສັບເຊັ່ນ Senate (ວຸດທິສະພາ), Governor (ຜູ້ວ່າການ), election (ການເລືອກຕັ້ງ), justice (ຄວາມຍຸຕິທຳ), ແລະ vote (ການລົງຄະແນນສຽງ) ລ້ວນແຕ່ມາຈາກພາສາລາຕິນ. ຄວາມໝາຍຂອງພວກມັນບໍ່ໄດ້ປ່ຽນແປງເລີຍໃນໄລຍະຫຼາຍພັນປີ.

ອາລະຍະທຳໂຣມັນຄົງຢູ່ເກືອບ 1,000 ປີ. ຢ່າງໃດກໍ່ຕາມ, ອາລະຍະທຳອີຢິບບູຮານ ແມ່ນເກົ່າແກ່ກວ່ານັ້ນອີກ. ມັນຄົງຢູ່ເປັນໄລຍະເວລາທີ່ຍາວນານກວ່າຫຼາຍ. ຊາວໂຣມັນ ແລະ ຊາວອີຢິບໄດ້ສູ້ຮົບກັນໃນການສູ້ຮົບທີ່ອັກທິອຸມ. ໂຣມໄດ້ຊະນະການສູ້ຮົບຄັ້ງນີ້, ແລະ ອີຢິບໄດ້ກາຍເປັນສ່ວນໜຶ່ງຂອງຈັກກະພັດໂຣມັນ.

ຕົວຢ່າງ “ອາລິຍະທຳ” (Civilization)

ອາໂຄຣໂປລິສ ໃນປະເທດເກຼັກ. ມັນມີອິດທິພົນຢ່າງໃຫຍ່ຫຼວງຕໍ່ສະຖາປັດຕະຍະກຳໃນອາລະຍະທຳຕາເວັນຕົກ, ອິສລາມ, ແລະ ຕາເວັນອອກ ເປັນເວລາ 2,400 ປີ.

ວັດບາອານແບັກ ໃນເລບານອນ. ມັນສະແດງໃຫ້ເຫັນຮູບແບບຈາກອາລະຍະທຳທີ່ມີອິດທິພົນຫຼາຍແຫ່ງ. ອັນເຫຼົ່ານີ້ລວມມີຊາວຟີນິເຊຍ, ບາບີໂລນ, ເປີເຊຍ, ເກຼັກ, ໂຣມັນ, ໄບຊານທິນ, ແລະ ອາຣັບ.

ຟໍລຳໂຣມັນ ໃນນະຄອນໂຣມ, ອິຕາລີ. ນີ້ແມ່ນສູນກາງຫຼັກຂອງອາລະຍະທຳໂຣມບູຮານ. ຊາກຫັກພັງຂອງມັນຍັງເຫັນໄດ້ຈົນເຖິງປັດຈຸບັນ.

ກຳແພງເມືອງຈີນອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ຖືກສ້າງຂຶ້ນເພື່ອປົກປ້ອງລັດຈີນບູຮານ. ຕະຫຼອດຫຼາຍພັນປີ, ຈີນ ເປັນທີ່ຕັ້ງຂອງອາລະຍະທຳສຳຄັນຫຼາຍແຫ່ງ.

ວັດວິຣູປັກສະ ຢູ່ຮຳປີ ໃນປະເທດອິນເດຍ. ອິນເດຍ ເປັນທີ່ຕັ້ງຂອງສາສະໜາໃຫຍ່ໆ ເຊັ່ນ: ຮິນດູ ແລະ ພຸດທະສາສະໜາ. ມັນໄດ້ມີອິດທິພົນຕໍ່ວັດທະນະທຳອື່ນໆ, ໂດຍສະເພາະຢູ່ອາຊີຕາເວັນອອກສ່ຽງໃຕ້.

ອີຢິບບູຮານ ແມ່ນຕົວຢ່າງອັນເປັນຄລາສສິກຂອງອາລະຍະທຳຍຸກຕົ້ນ.

ອາລະຍະທຳປະກອບດ້ວຍຫຍັງແດ່?

ອາລະຍະທຳແມ່ນຂັ້ນຕອນທີ່ກ້າວໜ້າຫຼາຍຂອງສັງຄົມມະນຸດ. ມັນສະແດງໃຫ້ເຫັນຄວາມກ້າວໜ້າອັນຍິ່ງໃຫຍ່ໃນຫຼາຍໆດ້ານ.

• ການຮຽນຮູ້ ແລະ ວັດທະນະທຳ: ຄົນເຮົາພັດທະນາແນວຄິດໃໝ່ໆໃນດ້ານສິລະປະ ແລະ ວິທະຍາສາດ. ພວກເຂົາຍັງມີມາລະຍາດ ແລະ ວິທີການປະພຶດຕົນທີ່ດີ.
• ການເກັບຮັກສາບັນທຶກ: ອາລະຍະທຳໃຊ້ວິທີການເກັບຮັກສາບັນທຶກ, ເຊັ່ນ: ການຂຽນ. ອັນນີ້ຊ່ວຍໃຫ້ພວກເຂົາເກັບຮັກສາຂໍ້ມູນ.
• ສັງຄົມທີ່ມີການຈັດຕັ້ງ: ພວກເຂົາມີລະບົບການເມືອງ ແລະ ສັງຄົມທີ່ຊັບຊ້ອນ. ນີ້ໝາຍຄວາມວ່າພວກເຂົາມີລັດຖະບານ ແລະ ກຸ່ມຄົນຕ່າງໆເຮັດວຽກຮ່ວມກັນ.

ຄຳວ່າ “ອາລະຍະທຳ” ຍັງສາມາດໃຊ້ອະທິບາຍປະເພດຂອງວັດທະນະທຳ ແລະ ສັງຄົມທີ່ພົບເຫັນຢູ່ໃນສະຖານທີ່ ຫຼື ຍຸກສະໄໝໃດໜຶ່ງ. ຕົວຢ່າງ, ພວກເຮົາເວົ້າເຖິງອາລະຍະທຳມາຢາ ຫຼື ອາລະຍະທຳຂອງໂຣມບູຮານ. ມັນຍັງໝາຍເຖິງຂະບວນການກາຍເປັນຄົນມີອາລະຍະທຳອີກດ້ວຍ. ເມື່ອພວກເຮົາເວົ້າວ່າ “ພວກເຮົາກັບຄືນສູ່ອາລະຍະທຳຫຼັງຈາກໄປຕັ້ງແຄມ,” ມັນໝາຍຄວາມວ່າພວກເຮົາໄດ້ກັບຄືນສູ່ສັງຄົມສະໄໝໃໝ່ທີ່ມີຄວາມສະດວກສະບາຍຕ່າງໆ.

ອາໂຄຣໂປລິສແຫ່ງເອເທນ: ເອເທນ ມັກຖືກເອີ້ນວ່າເປັນແຫຼ່ງກຳເນີດຂອງອາລະຍະທຳຕາເວັນຕົກ. ມັນຍັງເປັນບ່ອນເກີດຂອງລະບອບປະຊາທິປະໄຕອີກດ້ວຍ.

The End of Dinner ໂດຍ Jules-Alexandre Grün (1913). ມາລະຍາດການກິນເຂົ້າ ແລະ ຮູບແບບອື່ນໆຂອງມາລະຍາດສັງຄົມ ຖືກຖືວ່າເປັນເຄື່ອງໝາຍຂອງສັງຄົມທີ່ມີອາລະຍະທຳ.

ພາລະກິດຂອງ Blue Shield International ຢູ່ລິເບຍໃນລະຫວ່າງສົງຄາມປີ 2011. ເປົ້າໝາຍຂອງພວກເຂົາແມ່ນເພື່ອປົກປ້ອງສົມບັດທາງວັດທະນະທຳ.

ພາບແຕ້ມການລວມຕົວກັນຂອງຊາວມີເດຍ ແລະ ເປີເຊຍ ຢູ່ອາປາດານາ, ເປີເຊໂປລິສ.

ຊາກຫັກພັງຂອງເມືອງເມໂຊອາເມຣິກາ ເຕໂອຕີວາກັນ.

ແຜນທີ່ໂລກຂອງອາລະຍະທຳສຳຄັນໆ. ແຜນທີ່ນີ້ມາຈາກແນວຄິດທີ່ເອີ້ນວ່າ Clash of Civilizations ໂດຍ ຊາມູແອລ ພີ. ຮັນຕິງຕັນ.

ພິລະມິດແຫ່ງກີຊາ ແມ່ນສັນຍາລັກອັນມີຊື່ສຽງຂອງອາລະຍະທຳອີຢິບບູຮານ.

ເປີເຊໂປລິສ ໃນອີຣານ: ພາບຂອງປະຕູແຫ່ງມວນປະຊາຊາດ. ນີ້ແມ່ນທາງເຂົ້າຫຼັກສຳລັບຜູ້ມາຢ້ຽມຢາມຈາກລັດອື່ນໆ.

ວັດບາອານແບັກ ໃນເລບານອນ. ພວກມັນສະແດງໃຫ້ພວກເຮົາເຫັນຮູບແບບທາງສາສະໜາ ແລະ ສະຖາປັດຕະຍະກຳຂອງອາລະຍະທຳທີ່ມີອິດທິພົນຫຼາຍແຫ່ງ.

ຟໍລຳໂຣມັນ ໃນນະຄອນໂຣມ, ອິຕາລີ. ນີ້ແມ່ນສູນກາງທາງດ້ານການເມືອງ, ເສດຖະກິດ, ວັດທະນະທຳ, ແລະ ສາສະໜາຂອງອາລະຍະທຳໂຣມບູຮານ.

ຊິກກູຣັດແຫ່ງອູຣ ໃນອີຣັກ. ຊິກກູຣັດ ເປັນອະນຸສາວະລີອັນເປັນສັນຍາລັກຂອງອາລະຍະທຳເມໂຊໂປເຕເມຍບູຮານ.

ກຳແພງເມືອງຈີນອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ຖືກສ້າງຂຶ້ນເພື່ອປົກປ້ອງລັດຈີນບູຮານ. ຕະຫຼອດຫຼາຍພັນປີ, ຈີນ ເປັນທີ່ຕັ້ງຂອງອາລະຍະທຳທີ່ມີອິດທິພົນຫຼາຍແຫ່ງ.

ມາຊູປິກຊູ ໃນເປຣູ ແມ່ນສັນຍາລັກທີ່ຮູ້ຈັກກັນດີທີ່ສຸດຂອງອາລະຍະທຳອິນຄາ. ມັນເປັນໜຶ່ງໃນ7 ສິ່ງມະຫັດສະຈັນຂອງໂລກໃໝ່.

ເອລກັສຕິໂຢ, ຢູ່ ຈິແຊັນອິດຊາ. ອາລະຍະທຳມາຢາ ມີຊື່ສຽງໃນດ້ານລະບົບການຂຽນທີ່ກ້າວໜ້າ. ພວກເຂົາຍັງມີສິລະປະ, ສະຖາປັດຕະຍະກຳ, ຄະນິດສາດ, ປະຕິທິນ, ແລະ ລະບົບດາລາສາດທີ່ໜ້າອັດສະຈັນ.

ມະຫາວິຫານໂນເທຣດາມແຫ່ງປາຣີ ໃນນະຄອນປາຣີ, ປະເທດຝຣັ່ງ. ມັນເປັນສັນຍາລັກຂອງອາລະຍະທຳຄຣິສຕຽນ. ອາລະຍະທຳຕາເວັນຕົກ ໄດ້ຮັບອິດທິພົນຢ່າງແຮງກ້າຈາກວັດທະນະທຳເກຼັກ-ໂຣມັນ ແລະ ຄຣິສຕຽນ.

ຮາເກຍໂຊເຟຍ ໃນນະຄອນອິສຕັນບູລ, ປະເທດຕວກກີ. ອາຄານນີ້ເປັນສັນຍາລັກຂອງອາລະຍະທຳໄບຊານທິນ ແລະ ອອທໍດັອກຕາເວັນອອກ.

ນະຄອນທົມກົມແຫ່ງແບກແດດ ໄດ້ຖືກສ້າງຕັ້ງຂຶ້ນໃນລະຫວ່າງປີ 762–766 ຄ.ສ. ມັນໄດ້ກາຍເປັນນະຄອນຫຼວງຂອງລັດເຄາະລີຟະອັບບາຊິດ. ອັນນີ້ໄດ້ນຳໄປສູ່ຍຸກທອງອິສລາມ.

ໂບໂຣບູດູ ໃນປະເທດອິນໂດເນເຊຍ ແມ່ນອະນຸສາວະລີພຸດທະສາສະໜາທີ່ໃຫຍ່ທີ່ສຸດໃນໂລກ. ມັນເປັນຕົວແທນຂອງຈັກກະພັດຊາວຢາວາຂອງອານາຈັກມາຕາຣຳ.

ມະຫາວິຫານເຊນບາຊິລ ໃນນະຄອນມົສກູ. ມັນເປັນສັນຍາລັກທີ່ນິຍົມຂອງອາລະຍະທຳລັດເຊຍ.

ອັງກໍວັດ ໃນປະເທດກຳປູເຈຍ ແມ່ນສິ່ງກໍ່ສ້າງທາງສາສະໜາທີ່ໃຫຍ່ທີ່ສຸດເທົ່າທີ່ເຄີຍສ້າງມາ. ມັນເປັນຕົວແທນຂອງຈັກກະພັດຂະແມ, ອາລະຍະທຳທີ່ມີອິດທິພົນຢ່າງຫຼວງຫຼາຍໃນອາຊີຕາເວັນອອກສ່ຽງໃຕ້.

ນີເນເວ ເປັນນະຄອນອັດຊີເຣຍບູຮານ. ອາລະຍະທຳອັດຊີເຣຍ ມີຊື່ສຽງໃນດ້ານປະຕິມາກຳ, ສະຖາປັດຕະຍະກຳ, ແລະ ດາລາສາດ.

ໂບດລາລີເບລາ; ສັນຍາລັກທີ່ນິຍົມຂອງເອທິໂອເປຍ. ພວກມັນເປັນຕົວແທນຂອງມໍລະດົກຂອງອານາຈັກອັກຊູມ, ອາລະຍະທຳອາຟຣິກາໃນຍຸກຄລາສສິກ.

ແຫຼ່ງຂໍ້ມູນ: ຈາກເວັບໄຊ https://www.kiddle.co/