Book Review: “ວ່າດ້ວຍຊີວິດແສນສັ້ນ” (On the Shortness of Life) ໂດຍ ເຊເນກາ (Seneca)

“ຊີວິດບໍ່ເຄີຍສັ້ນເກີນໄປ ຫາກເຮົາໃຊ້ມັນເປັນ… ມາປົດລັອກຄວາມຄຽດຈາກຄວາມຟ້າວຟັ່ງ ແລ້ວຫັນມາເປັນ ‘ນາຍຂອງເວລາ ແລະ ຈິດໃຈຕົນເອງ’ ຜ່ານມຸມມອງປັດຊະຍາບູຮານທີ່ຍັງມີພະລັງຈົນມາຮອດປັດຈຸບັນ”.

ພາບລວມຂອງປຶ້ມ: “ວ່າດ້ວຍຊີວິດແສນສັ້ນ” ເປັນຜົນງານບົດຄວາມຄລາສສິກຂອງ ເຊເນກາ ນັກປັດຊະຍາສະໂຕອິກຜູ້ໂດ່ງດັງ ທີ່ຖືກຖ່າຍທອດອອກມາໃນຮູບແບບທີ່ອ່ານງ່າຍ, ຍ່ອຍງ່າຍ, ແຕ່ສັ່ນສະເທືອນຄວາມຄິດ ໃຫ້ເຮົາຫັນກັບມາທົບທວນຈັງຫວະຊີວິດທີ່ກຳລັງໝູນໄປຢ່າງໄວວາໃນປັດຈຸບັນ.

3 ຂໍ້ຄິດສຳຄັນທີ່ໄດ້ຈາກການວິຈານປຶ້ມຫົວນີ້:

1. ການມີຊີວິດ ກັບ ການໃຊ້ຊີວິດ ເປັນຄົນລະເລື່ອງກັນ: ເຮົາຫຼາຍຄົນອາດຄິດວ່າຕົນເອງກຳລັງໃຊ້ຊີວິດຢູ່ ເພາະເຮົາຕື່ນເຊົ້າ, ໄປເຮັດວຽກ, ເຮັດຕາມເປົ້າໝາຍ, ແລະ ບໍລິຫານເວລາຢ່າງມີປະສິດທິພາບ ແຕ່ເຊເນກາ ຊີ້ໃຫ້ເຫັນວ່າ: ຫາກເຮົາປ່ອຍເວລາສ່ວນໃຫຍ່ໄປກັບສິ່ງທີ່ບໍ່ມີສາລະ, ຄວາມກັງວົນ, ຫຼື ໄຫຼໄປຕາມຄວາມຄາດຫວັງຂອງຄົນອື່ນ ເຮົາກໍ່ພຽງແຕ່ເປັນມະນຸດທີ່ “ມີຊີວິດຢູ່ລອດ” ໄປວັນໆເທົ່ານັ້ນ ແຕ່ບໍ່ໄດ້ “ໃຊ້ຊີວິດ” ຢ່າງແທ້ຈິງ.
2. ກັບດັກຂອງ ການເລື່ອນມື້ເລື່ອນວັນໄປເລື້ອຍໆ ແລະ ການອ້າງວ່າ: “ແລ້ວມື້ໜ້າຈຶ່ງຄ່ອຍເຮັດ”: ມະນຸດເຮົາມັກເຮັດຕົວຄືກັນກັບວ່າເຮົາຈະມີຊີວິດຢູ່ເທິງໂລກນີ້ໄປອີກດົນນານ ໂດຍເຮົາມັກ ເລື່ອນມື້ເລື່ອນວັນໄປເລື້ອຍໆໃນການເຮັດສິ່ງທີ່ຮັກ ຫຼື ລໍຖ້າໃຫ້ພ້ອມທີ່ສຸດກ່ອນຈຶ່ງຄ່ອຍມີຄວາມສຸກ ທັງທີ່ຄວາມຈິງແລ້ວ “ຊີວິດນັ້ນແສນສັ້ນ” ແລະ ເວລາທີ່ເຮົາຄິດວ່າມີເຫຼືອເຟືອ ອາດກຳລັງຄ່ອຍໆໝົດໄປຢ່າງບໍ່ມີຄ່າ.
3. ເປັນນາຍຕົນເອງໃນມິຕິຂອງ “ຈິດໃຈ”: ໃນຍຸກປັດຈຸບັນ ເຮົາອາດເກັ່ງກ້າຈົນສາມາດເປັນນາຍຕົນເອງໃນເຊິງເສດຖະກິດ (ຫາເງິນເກັ່ງ, ເປັນອິດສະຫຼະທາງການເງິນ) ແຕ່ມີໜ້ອຍຄົນເທົ່ານັ້ນທີ່ຈະເປັນ “ນາຍຕົນເອງໃນທາງຈິດໃຈ” ປຶ້ມເລັ່ມນີ້ສອນໃຫ້ເຮົາປ່ອຍວາງຄວາມໃຈຮ້ອນ, ຫັນມາສະຫງົບຈິດໃຈ ແລະ ມີຄວາມສຸກກັບປັດຈຸບັນ ແທນທີ່ຈະແລ່ນໄລ່ຕາມອະນາຄົດທີ່ບໍ່ມີວັນສິ້ນສຸດ.

ປຶ້ມນີ້ ເໝາະສຳລັບໃຜ?

• ຄົນທີ່ກຳລັງຮູ້ສຶກອິດເມື່ອຍ ກຳລັງແລ່ນນຳກັບຄວາມວຸ່ນວາຍ ກັບຄວາມຟ້າວຟັ່ງຂອງໂລກຍຸກໃໝ່ຈົນຫາຄວາມສຸກບໍ່ໄດ້.
• ຄົນທີ່ຮູ້ສຶກວ່າເວລາໃນແຕ່ລະວັນໝົດໄປໄວເຫຼືອເກີນ ແຕ່ບໍ່ຄ່ອຍໄດ້ເຮັດຫຍັງທີ່ເປັນຊິ້ນເປັນອັນ.
• ຜູ້ທີ່ມັກປຶ້ມແນວພັດທະນາຕົນເອງ ປະສົມປະສານປັດຊະຍາຊີວິດທີ່ອ່ານມ່ວນ ໄດ້ຂໍ້ຄິດເລິກເຊິ່ງແຕ່ບໍ່ຄຽດ.

ປຶ້ມເລັ່ມນີ້ປຽບເໝືອນ: “ຢາປິ່ນປົວບາດແຜໃນໃຈ” ຊັ້ນດີສຳລັບຄົນລຸ້ນໃໝ່ທີ່ກຳລັງໃຊ້ຊີວິດແບບສະປຣິນ (ແລ່ນສຸດແຮງເກີດ) ຕະຫຼອດເວລາ ແລ້ວຫັນມາຈັດລະບຽບຄວາມຄິດ ແລະ ຫັນກັບມາຮັກສາ “ເວລາຊີວິດ” ຂອງຕົນເອງໃຫ້ຄຸ້ມຄ່າທີ່ສຸດ.

ມື້ນີ້ເຮົາມາທົບທວນແນວຄິດຈາກ ເຊເນກາ (Seneca) ຜ່ານປຶ້ມ “ວ່າດ້ວຍຊີວິດແສນສັ້ນ” ເຮັດໃຫ້ສະດຸ້ງຄິດຂຶ້ນມາໄດ້ວ່າ… ບັນຫາບໍ່ໄດ້ຢູ່ທີ່ “ເຮົາມີເວລາເຫຼືອໜ້ອຍປານໃດ” ແຕ່ຢູ່ທີ່ “ເຮົາປ່ອຍເວລາໃຫ້ຫຼຸດລອຍໄປກັບສິ່ງທີ່ບໍ່ຈຳເປັນຫຼາຍປານໃດ”.

ໃນຊີວິດປະຈຳວັນ ເຮົາມັກໝົດພະລັງໄປກັບການແລ່ນຕາມຄວາມຄາດຫວັງຂອງຄົນອື່ນ, ການຈົມຢູ່ກັບເລື່ອງຈຸກຈິກທີ່ບໍ່ໄດ້ສ້າງຄຸນຄ່າ ແລະ ການເລື່ອນມື້ເລື່ອນວັນໄປເລື້ອຍໆ ໂດຍຄິດວ່າຍັງມີເວລາເຫຼືອເຟືອ ທັງທີ່ຄວາມຈິງແລ້ວ ເວລາຄືຊັບພະຍາກອນອັນດຽວທີ່ເຮົາຊື້ກັບຄືນມາບໍ່ໄດ້ ການຮັບຮູ້ເລື່ອງນີ້ບໍ່ໄດ້ເຮັດໃຫ້ຮູ້ສຶກຢ້ານຄວາມຕາຍ ແຕ່ກັບເຮັດໃຫ້ຮູ້ສຶກ “ຕື່ນຮູ້” ແລະ ຢາກກັບມາຈັດລຳດັບຄວາມສຳຄັນຂອງຊີວິດໃໝ່ — ເລືອກໃຊ້ເວລາກັບສິ່ງທີ່ຮັກ, ຄອບຄົວ ແລະ ວຽກທີ່ມີຄວາມໝາຍຢ່າງແທ້ຈິງ.

ເພື່ອໃຫ້ແນວຄິດນີ້ບໍ່ເປັນພຽງແຕ່ປັດຊະຍາທີ່ອ່ານຜ່ານໄປ ເຮົາສາມາດນຳມາປັບໃຊ້ຜ່ານ 3 ຂັ້ນຕອນນີ້ໃນຊີວິດປະຈຳວັນ:

ຕົວຢ່າງການປັບໃຊ້ໃນຊີວິດຈິງ (Real-Life Adaptation to See the Big Picture)

1. ການເຮັດ Time Audit (ກວດເຊັກເວລາຊີວິດໃນຮອບອາທິດ):

ພາບນ້ອຍ (ສິ່ງທີ່ເຮົາເຮັດຢູ່): ໄຖໜ້າຈໍໂທລະສັບກ່ອນນອນມື້ລະ 1 ຊົ່ວໂມງ, ຄຽດກັບວຽກເລັກນ້ອຍທີ່ດ່ວນແຕ່ບໍ່ສຳຄັນ, ຫຼື ໃຊ້ເວລາປະຊຸມທີ່ບໍ່ມີວາລະຊັດເຈນ.

Big Picture (ພາບໃຫຍ່ທີ່ຢາກເຫັນ): ໃນຮອບອາທິດ ເຮົາຄວນຈັດສັນເວລາ 3 ສ່ວນໃຫ້ສົມດຸນ ໄດ້ແກ່ ວຽກທີ່ມີຄຸນຄ່າ (Impact), ເວລາຄຸນນະພາບກັບຄອບຄົວ ແລະ ຄົນທີ່ຮັກ (Connection) ແລະ ເວລາພັກຜ່ອນພັດທະນາຕົນເອງ (Growth & Rest).

ວິທີປັບໃຊ້: ລອງຕັດກິດຈະກຳຂີ້ເຫຍື້ອ (Time Wasters) ອອກປະມານ 30 ນາທີຕໍ່ມື້ ແລ້ວປ່ຽນມາໃຊ້ເວລານັ້ນອ່ານປຶ້ມທີ່ຢາກອ່ານ ຫຼື ນັ່ງລົມກັບລູກ ແລະ ຜົວ ໂດຍບໍ່ມີໜ້າຈໍມືຖືມາຂັ້ນກາງ.

2. ຢຸດເຊົາ “ລໍຖ້າໃຫ້ພ້ອມ” ແລ້ວລົງມືເຮັດສິ່ງສຳຄັນ:

ພາບນ້ອຍ: ເລື່ອນມື້ເລື່ອນວັນໄປເລື້ອຍໆ ໂດຍການເລີ່ມຕົ້ນໂປຣເຈັກໃໝ່, ການຈັດບ້ານ, ຫຼື ການເລີ່ມຮຽນຮູ້ທັກສະໃໝ່ໆ ເພາະຄິດວ່າ “ຕອນນີ້ຍັງບໍ່ພ້ອມ ໄວ້ເດືອນໜ້າຈຶ່ງຄ່ອຍເລີ່ມກໍໄດ້”.

Big Picture: ເຊເນກາ ເຕືອນວ່າຊີວິດບໍ່ໄດ້ສັ້ນເພາະເຮົາມີເວລານ້ອຍ ແຕ່ສັ້ນເພາະເຮົາເລີ່ມຕົ້ນຊ້າເກີນໄປ.

ວິທີປັບໃຊ້: ຫາກເຮົາມີເປົ້າໝາຍໃຫຍ່ ເຊັ່ນ: ການກຽມຕົວຮຽນຕໍ່, ການຂຽນຜົນງານຄົ້ນຄວ້າ ຫຼື ການຈັດລະບຽບວຽກໃນໜ້າທີ່ ໃຫ້ຊອຍຍ່ອຍເປົ້າໝາຍນັ້ນເປັນຊິ້ນເປັນອັນນ້ອຍໆ ແລ້ວເຮັດເທື່ອລະໜ້ອຍໃນແຕ່ລະມື້ (Micro-steps) ດີກວ່າລໍເວລາຫວ່າງກ້ອນໃຫຍ່ທີ່ບໍ່ເຄີຍມາເຖິງ.

3. ການສ້າງເກາະປ້ອງກັນໃຈ (Mental Ownership):

ພາບນ້ອຍ: ປ່ອຍໃຫ້ຄຳເວົ້າຄົນອື່ນ, ບັນຫາໜ້າວຽກທີ່ບໍ່ຄາດຄິດ ຫຼື ເລື່ອງນ້ອຍໆ ມາບັ່ນທອນອາລົມ ແລະ ຂີ້ລັກຄວາມສຸກໃນແຕ່ລະມື້.

Big Picture: ເຮົາຄວບຄຸມເຫດການຮອບຕົວບໍ່ໄດ້ທັງໝົດ ແຕ່ເຮົາຄວບຄຸມ “ການຕອບສະໜອງ ແລະ ຄຸນຄ່າທີ່ເຮົາມອບໃຫ້ກັບເວລາ” ໄດ້ 100%.

ວິທີປັບໃຊ້: ກ່ອນເລີ່ມຕົ້ນມື້ໃໝ່ ລອງຖາມຕົນເອງວ່າ “ມື້ນີ້ມີເລື່ອງຫຍັງ 1-2 ເລື່ອງທີ່ຖ້າເຮັດສຳເລັດແລ້ວ ຈະເຮັດໃຫ້ມື້ນີ້ເປັນມື້ທີ່ຄຸ້ມຄ່າທີ່ສຸດ?” ແລ້ວໂຟກັດສະເພາະເລື່ອງນັ້ນ ປ່ອຍວາງສຽງລົບກວນຮອບຂ້າງ ເພື່ອຮັກສາພະລັງງານໃຈໄວ້ໃຫ້ກັບສິ່ງທີ່ມີຄວາມໝາຍແທ້ໆ.

7 ຂໍ້ຄິດເຊິງເລິກເພີ່ມເຕີມ

ຈາກປຶ້ມ “ວ່າດ້ວຍຊີວິດແສນສັ້ນ” (On the Shortness of Life) ຂອງເຊເນກາ ທີ່ຈະຊ່ວຍໃຫ້ເຮົາເບິ່ງເຫັນພາບລວມຂອງຊີວິດ ການບໍລິຫານເວລາ ແລະ ການຈັດການຈິດໃຈໄດ້ຢ່າງເລິກເຊິ່ງຍິ່ງຂຶ້ນ:

1. ກັບດັກຂອງການ “ສະສົມຄວາມມັ່ງຄັ່ງ” ຈົນລືມໃຊ້ຊີວິດ:

ແກ່ນຄວາມຄິດ: ມະນຸດມັກທຸ້ມເທເວລາທັງຊີວິດໄປກັບການເຮັດວຽກ, ຫາເງິນ ແລະ ສະສົມຊັບສິນເພື່ອລໍຖ້າວັນທີ່ “ພ້ອມຈະມີຄວາມສຸກ” ແຕ່ເຊເນກາຊີ້ວ່າ: ເຮົາກຳລັງເອົາ “ຊີວິດ” ໄປແລກກັບ “ເງິນຄຳ” ເຊິ່ງເປັນສິ່ງທີ່ຊື້ເວລາຄືນບໍ່ໄດ້ ເມື່ອວັນໜຶ່ງເຮົາມີເງິນກອງໃຫຍ່ຄືພູ ແຕ່ເວລາໝົດລົງ ເຮົາກໍ່ບໍ່ມີໂອກາດໄດ້ໃຊ້ມັນເລີຍ.

ການນຳໄປປັບໃຊ້ໃນຊີວິດຈິງ: ທົບທວນສົມດຸນລະຫວ່າງ ການຫາເງິນ ກັບ ການໃຊ້ຊີວິດ ຕັ້ງງົບປະມານ ຫຼື ຂອບເຂດເວລາເຮັດວຽກທີ່ຊັດເຈນ (ເຊັ່ນ: ເລີກວຽກແລ້ວຕັດຂາດຈາກເລື່ອງວຽກ) ເພື່ອໃຫ້ເວລາກັບສຸຂະພາບ, ຄອບຄົວ ແລະ ຄວາມສຸກທາງໃຈໃນປັດຈຸບັນ ບໍ່ແມ່ນລໍໃຫ້ກະສຽນແລ້ວຄ່ອຍເລີ່ມໃຊ້ຊີວິດ.

2. ຄວາມຫຍຸ້ງທີ່ໄຮ້ແກ່ນສານ (The Illusion of Busyness):

ແກ່ນຄວາມຄິດ: ຄົນສ່ວນໃຫຍ່ມັກພູມໃຈວ່າຕົນເອງ “ຫຍຸ້ງຫຼາຍ” ຈົນບໍ່ມີເວລາພັກຜ່ອນ ແຕ່ ເຊເນກາ ພັດເບິ່ງວ່າຄວາມຫຍຸ້ງວຸ່ນວາຍບໍ່ໄດ້ໝາຍຄວາມວ່າເຮົາມີຜະລິດຕະພາບ (Productivity) ສະເໝີໄປ ຫຼາຍເທື່ອເຮົາພຽງແຕ່ແລ່ນວຸ່ນໄປກັບເລື່ອງຈຸກຈິກຂອງຄົນອື່ນ ຫຼືບັນຫາບໍ່ມີສາລະທີ່ບໍ່ໄດ້ຂັບເຄື່ອນເປົ້າໝາຍໃນຊີວິດຂອງເຮົາແທ້ໆ.

ການນຳໄປປັບໃຊ້ໃນຊີວິດຈິງ: ໃນແຕ່ລະອາທິດ ລອງຄັດແຍກວຽກອອກເປັນໝວດໝູ່ ແລະ ກ້າທີ່ຈະປະຕິເສດວຽກ ຫຼື ກິດຈະກຳທີ່ບໍ່ສ້າງຄຸນຄ່າ (The Power of Saying No) ແທນທີ່ຈະຕອບຮັບທຸກຢ່າງຈົນພະລັງງານໝົດໄປກັບເລື່ອງທີ່ບໍ່ແມ່ນເລື່ອງຂອງເຮົາ.

3. ການໃຊ້ຊີວິດແບບ “ເລື່ອນມື້ເລື່ອນວັນໄປເລື້ອຍໆ” (Procrastination of Existence):

ແກ່ນຄວາມຄິດ: ເຮົາມັກເຮັດຕົວຄືກັບວ່າເຮົາເປັນອະມະຕະ ເຮົາມັກເລື່ອນມື້ເລື່ອນວັນໄປເລື້ອຍໆ ໃນການບອກຮັກຄົນໃນຄອບຄົວ, ການດູແລສຸຂະພາບ ຫຼື ການເຮັດຕາມຄວາມຝັນ ໂດຍບອກຕົນເອງວ່າ: “ໄວ້ມື້ໜ້າຈຶ່ງຄ່ອຍເຮັດ ປີໜ້າຈຶ່ງຄ່ອຍເລີ່ມ” ເຊເນກາ ເຕືອນວ່າຄວາມຕາຍບໍ່ໄດ້ລໍໃຫ້ເຮົາພ້ອມ ການຄິດວ່າເຮົາຍັງມີເວລາອີກຫຼາຍຄືພາບລວງຕາທີ່ອັນຕະລາຍທີ່ສຸດ.

ການນຳໄປປັບໃຊ້ໃນຊີວິດຈິງ: ໃຊ້ແນວຄິດມໍລະນານຸສະຕິ (Memento Mori) ມາເຕືອນໃຈວ່າ ຫາກມື້ນີ້ເປັນມື້ສຸດທ້າຍຂອງຊີວິດ ເຮົາຈະຍັງເສຍເວລາກັບເລື່ອງນີ້ຢູ່ບໍ? ຖ້າມີສິ່ງສຳຄັນທີ່ຢາກເຮັດ (ເຊັ່ນ: ຂຽນຜົນງານຄົ້ນຄວ້າ, ໃຊ້ເວລາກັບລູກ, ພັດທະນາຕົນເອງ) ໃຫ້ເລີ່ມລົງມືເຮັດກ້າວນ້ອຍໆ ທັນທີໃນມື້ນີ້.

4. ຄວາມສຸກທີ່ຫຼອກລວງຈາກການແລ່ນຕາມຄຳຊົມເຊີຍຂອງສັງຄົມ:

ແກ່ນຄວາມຄິດ: ມະນຸດຍອມເສຍເວລາອັນມີຄ່າໄປກັບການສ້າງພາບລັກ, ການແຂ່ງຂັນທາງສັງຄົມ ແລະ ການໄຂວ່ຄວ້າຫາການຍອມຮັບຈາກຄົນອື່ນ ທັງທີ່ສິ່ງເຫຼົ່ານັ້ນບໍ່ໄດ້ສ້າງຄວາມສະຫງົບສຸກທີ່ແທ້ຈິງໃຫ້ກັບຈິດໃຈ ເປັນພຽງການເອົາເວລາຊີວິດໄປຜູກໄວ້ກັບສາຍຕາຂອງຄົນແປກໜ້າ.

ການນຳໄປປັບໃຊ້ໃນຊີວິດຈິງ: ຫັນກັບມາສຳຫຼວດຄວາມຕ້ອງການທີ່ແທ້ຈິງຂອງຕົນເອງ (Authentic Desires) ເລີກປຽບທຽບຊີວິດຕົນເອງກັບໂຊຊຽວມີເດຍ ແລະ ກຳນົດຄວາມສຳເລັດໃນແບບສະບັບຂອງເຮົາເອງທີ່ສອດຄ່ອງກັບຄຸນຄ່າໃນໃຈເຮົາແທ້ໆ.

5. ຄວາມຮັບຮູ້ຄຸນຄ່າຂອງ “ເວລາປັດຈຸບັນ” (The Power of the Present):

ແກ່ນຄວາມຄິດ: ບັນຫາຂອງຄົນສ່ວນໃຫຍ່ຄື ມັກຈົມປັກຢູ່ກັບຄວາມຜິດພາດໃນອະດີດ (ເຊິ່ງແກ້ໄຂບໍ່ໄດ້ແລ້ວ) ຫຼື ກັງວົນລ່ວງໜ້າກັບອະນາຄົດທີ່ຍັງມາບໍ່ເຖິງ ຈົນປ່ອຍໃຫ້ “ປັດຈຸບັນ” ເຊິ່ງເປັນຊ່ວງເວລາດຽວທີ່ເຮົາມີອຳນາດຄວບຄຸມ ຫຼຸດລອຍໄປຢ່າງໜ້າເສຍດາຍ.

ການນຳໄປປັບໃຊ້ໃນຊີວິດຈິງ: ຝຶກການມີສະຕິຢູ່ກັບປັດຈຸບັນ (Mindfulness) ຜ່ານກິດຈະວັດປະຈຳວັນ ເຊັ່ນ: ເວລາກິນອາຫານໃຫ້ຮັບຮູ້ລົດຊາດ, ເວລາລົມກັບຄົນໃນຄອບຄົວໃຫ້ວາງມືຖື ແລະ ຕັ້ງໃຈຟັງຢ່າງເຕັມທີ່ ເພື່ອເກັບກ່ຽວຊ່ວງເວລານີ້ໃຫ້ມີຄຸນນະພາບສູງສຸດ.

6. ການປ່ອຍໃຫ້ຄົນອື່ນມາ “ຂີ້ລັກເວລາ” ຂອງເຮົາ:

ແກ່ນຄວາມຄິດ: ເຮົາມັກລະມັດລະວັງເປັນຢ່າງຫຼາຍເມື່ອມີຄົນມາຂີ້ລັກເງິນ ຫຼື ຊັບສິນໃນກະເປົ໋າ ແຕ່ເຮົາກັບຍອມໃຫ້ຄົນອື່ນ (ຫຼືແມ້ແຕ່ເຕັກໂນໂລຊີ) ຂີ້ລັກ “ເວລາ” ແລະ “ສະມາທິ” ໄປຢ່າງງ່າຍດາຍ ຜ່ານການລົມກັນເລື່ອງບໍ່ເປັນເລື່ອງ, ການປະຊຸມທີ່ບໍ່ມີວາລະ ຫຼື ການໄຖຟີດໂຊຊຽວຢ່າງບໍ່ມີຈຸດໝາຍ.

ການນຳໄປປັບໃຊ້ໃນຊີວິດຈິງ: ຕັ້ງກຳແພງປົກປ້ອງເວລາຂອງຕົນເອງ ປິດການແຈ້ງເຕືອນແອັບພລິເຄຊັນທີ່ບໍ່ຈຳເປັນໃນເວລາເຮັດວຽກ ແລະ ຈັດສັນຊ່ວງເວລາສະເພາະສຳລັບເຊັກອີເມວ ຫຼື ໂຊຊຽວມີເດຍ ເພື່ອບໍ່ໃຫ້ໂລກພາຍນອກມາຄວບຄຸມຕາຕະລາງຊີວິດຂອງເຮົາ.

7. ບົດຮຽນຈາກຄວາມຕາຍ ເພື່ອຕື່ນຂຶ້ນມາໃຊ້ຊີວິດຢ່າງມີຄວາມໝາຍ:

ແກ່ນຄວາມຄິດ: ເຊເນກາ ບໍ່ໄດ້ເວົ້າເຖິງຄວາມຕາຍເພື່ອໃຫ້ເກີດຄວາມຢ້ານ ຫຼື ຄວາມໝົດຫວັງ ແຕ່ເວົ້າເພື່ອໃຫ້ເຮົາເຫັນ ຄວາມບອບບາງ ແລະ ຈຳກັດຂອງເວລາ ເມື່ອເຮົາຮັບຮູ້ວ່າຊີວິດນີ້ສັ້ນຫຼາຍ ເຮົາຈະເລີ່ມຄັດກອງສິ່ງທີ່ບໍ່ສຳຄັນອອກໄປຈາກຊີວິດ ແລະ ເລືອກເຮັດສະເພາະສິ່ງທີ່ມີຄຸນຄ່າແທ້ໆ.

ການນຳໄປປັບໃຊ້ໃນຊີວິດຈິງ: ໃນທຸກໆເຊົ້າ ລອງຖາມຕົນເອງດ້ວຍຄຳຖາມສັ້ນໆ ວ່າ: “ຖ້າມື້ນີ້ ແມ່ນມື້ດຽວທີ່ຂ້ອຍມີ ຂ້ອຍຈະເລືອກໃຊ້ເວລານີ້ກັບໃຜ ແລະ ເຮັດຫຍັງໃຫ້ດີທີ່ສຸດ?” ຄຳຖາມນີ້ຈະຊ່ວຍຣີເຊັດໂຟກັດ ແລະ ນຳທາງໃຫ້ທ່ານໃຊ້ຊີວິດໃນແຕ່ລະມື້ໄດ້ຢ່າງບໍ່ໜ້າເສຍດາຍ.

ແຫຼ່ງຂໍ້ມູນ: ຮຽບຮຽບໂດຍທີມງານ Laopedia.