ສຳຫຼວດ Laopedia
Category: ວິທະຍາສາດສັງຄົມ
ເສດຖະສາດຈຸລະພາກ ແມ່ນຫຍັງ?
ເສດຖະສາດຈຸລະພາກ ແມ່ນພາກສ່ວນໜຶ່ງຂອງເສດຖະສາດທີ່ເບິ່ງວ່າບຸກຄົນ ແລະ ທຸລະກິດມີການຕັດສິນໃຈແນວໃດ. ມັນສຶກສາວ່າພວກເຂົາຕັດສິນໃຈນຳໃຊ້ຊັບພະຍາກອນທີ່ມີຈຳກັດຂອງພວກເຂົາແນວໃດ. ມັນຍັງກວດສອບວ່າທາງເລືອກເຫຼົ່ານີ້ສົ່ງຜົນກະທົບຕໍ່ກັນແລະກັນແນວໃດ. ໃຫ້ຄິດວ່າມັນເປັນການສຶກສາສ່ວນນ້ອຍໆຂອງເສດຖະກິດ. ເສດຖະສາດຈຸລະພາກຊ່ວຍໃຫ້ພວກເຮົາເຂົ້າໃຈວ່າຕະຫຼາດເຮັດວຽກແນວໃດ, ຄືກັບຕະຫຼາດທີ່ຄຶກຄື້ນແຫ່ງນີ້ ຢູ່ນະຄອນ ເດລລີ, ປະເທດ ອິນເດຍ. ເສດຖະສາດຈຸລະພາກຊ່ວຍໃຫ້ເຮົາເຂົ້າໃຈວິທີການເຮັດວຽກຂອງຕະຫຼາດ. ມັນສະແດງໃຫ້ເຫັນວ່າຜູ້ຊື້ ແລະ ຜູ້ຂາຍຕົກລົງລາຄາສິນຄ້າ ແລະ ການບໍລິການກັນແນວໃດ. ມັນຍັງອະທິບາຍວ່າຊັບພະຍາກອນຖືກແບ່ງປັນລະຫວ່າງການນຳໃຊ້ທີ່ແຕກຕ່າງກັນແນວໃດ. ບາງຄັ້ງ, ຕະຫຼາດກໍເຮັດວຽກບໍ່ສົມບູນແບບ.…
ລາຄາແມ່ນຫຍັງ?
ເຈົ້າເຄີຍສົງໄສບໍ່ວ່າສິ່ງຂອງບາງຢ່າງມີລາຄາເທົ່າໃດ? ຄຳວ່າ “ເທົ່າໃດ” ນັ້ນເອງທີ່ເອີ້ນວ່າ ລາຄາ. ລາຄາບອກໃຫ້ເຮົາຮູ້ເຖິງຄຸນຄ່າຂອງສິນຄ້າ (ເຊັ່ນ: ຂອງຫຼິ້ນ ຫຼື ປຶ້ມ) ຫຼື ການບໍລິການ (ເຊັ່ນ: ການຕັດຜົມ ຫຼື ການນັ່ງລົດເມ). ປົກກະຕິແລ້ວ ເຮົາມັກຈະເວົ້າເຖິງລາຄາໃນຮູບແບບຂອງເງິນ. ລາຄາໝາກໄມ້ຢູ່ຕະຫຼາດໃນອິດສະຣາເອນ ລາຄາແມ່ນຫຍັງ? ລອງຈິນຕະນາການເຖິງຍຸກສະໄໝກ່ອນທີ່ຈະມີເງິນໃຊ້. ຄົນເຮົາຕ້ອງແລກປ່ຽນສິ່ງຂອງກັນໂດຍກົງ.…
Green Roofs: ປ່ຽນຫຼັງຄາຕຶກສູງ ໃຫ້ເປັນ “ປອດ” ແຫ່ງເມືອງໃຫຍ່
ໃນຍຸກທີ່ຕົວເມືອງຂະຫຍາຍຕົວຢ່າງບໍ່ຢຸດຢັ້ງ, ການຊອກຫາວິທີເຮັດໃຫ້ຊີວິດໃນເມືອງຍືນຍົງກາຍເປັນສິ່ງທ້າທາຍໃຫຍ່ທີ່ສຸດ. ແຕ່ສິ່ງໜຶ່ງທີ່ກຳລັງໄດ້ຮັບຄວາມນິຍົມໄປທົ່ວໂລກຄື “Green Roofs” ຫຼື “ຫຼັງຄາສີຂຽວ” — ການປ່ຽນດາດຟ້າ ຫຼື ຫຼັງຄາຕຶກ ໃຫ້ກາຍເປັນສວນທີ່ມີຊີວິດຊີວາ. 🌿 Green Roofs ຄືຫຍັງ? ມັນຄືການປູກພືດພັນທັນຍາຫານ ຫຼື ຕົ້ນໄມ້ໃສ່ເທິງຫຼັງຄາອາຄານທີ່ຜ່ານການກັນນ້ຳຢ່າງດີ. ຕັ້ງແຕ່ການປູກຫຍ້າງ່າຍໆ ໄປຈົນເຖິງສວນຜັກ, ດອກໄມ້…
ຖ້ຳກອງລໍ ແຂວງຄຳມ່ວນ: ສິ່ງມະຫັດສະຈັນທາງທຳມະຊາດ ແລະ ເສັ້ນທາງຜະຈົນໄພລອດຖ້ຳທີ່ຍາວທີ່ສຸດໃນອາຊີ
ຫາກຄວາມງົດງາມຂອງຫຼວງພະບາງ ຫຼື ພະທາດຫຼວງ ຄືຕົວແທນແຫ່ງມໍລະດົກທາງວັດທະນະທຳ, “ຖ້ຳກອງລໍ” ກໍຄືສຸດຍອດປະຕິມາກຳທາງທຳມະຊາດ ທີ່ສະທ້ອນເຖິງຄວາມຍິ່ງໃຫຍ່ ແລະ ຄວາມອຸດົມສົມບູນຂອງຜືນແຜ່ນດິນລາວ. ຕັ້ງຢູ່ໃນເຂດປ່າສະຫງວນແຫ່ງຊາດພູຫີນປູນ ແຂວງຄຳມ່ວນ (ພາກກາງຂອງລາວ), ຖ້ຳລອດແຫ່ງນີ້ໄດ້ຮັບການຍົກຍ້ອງຈາກນັກທ່ອງທ່ຽວ ແລະ ນັກຜະຈົນໄພທົ່ວໂລກວ່າ ເປັນໜຶ່ງໃນຖ້ຳລອດທີ່ໜ້າອັດສະຈັນ ແລະ ມີສະເໜ່ທີ່ສຸດໃນພາກພື້ນອາຊີຕາເວັນອອກສ່ຽງໃຕ້. 1. ຈຸດເດັ່ນ: ມະຫາກາບການເດີນເຮືອລອດຖ້ຳ 7…
ທົ່ງໄຫຫີນ ຊຽງຂວາງ: ປິດສະໜາໜ້າພິດສະວົງແຫ່ງຍຸກເຫຼັກ ແລະ ມໍລະດົກໂລກແຫ່ງທີສາມຂອງລາວ
ຫາກພາກໃຕ້ມີປາສາດຫີນວັດພູທີ່ສະງ່າງາມ, ພາກເໜືອບົນພູພຽງອັນກວ້າງໃຫຍ່ຂອງແຂວງຊຽງຂວາງ ກໍມີ “ທົ່ງໄຫຫີນ” (Plain of Jars) ເຊິ່ງເປັນແຫຼ່ງບູຮານຄະດີ ທີ່ໜ້າອັດສະຈັນ ແລະ ລີ້ລັບທີ່ສຸດແຫ່ງໜຶ່ງໃນອາຊີຕາເວັນອອກສ່ຽງໃຕ້. ດ້ວຍຄວາມໂດດເດັ່ນທາງປະຫວັດສາດ ແລະ ຄວາມເປັນເອກະລັກທີ່ຫາເບິ່ງບໍ່ໄດ້ອີກແລ້ວໃນໂລກ, ສະຖານທີ່ແຫ່ງນີ້ຈຶ່ງໄດ້ຮັບການຂຶ້ນທະບຽນເປັນ ມໍລະດົກໂລກແຫ່ງທີສາມຂອງລາວ ໂດຍອົງການ UNESCO ໃນປີ 2019. 1. ຈຸດເດັ່ນ:…
ປາສາດຫີນວັດພູ ຈຳປາສັກ: ຮ່ອງຮອຍອະລິຍະທຳບູຮານ ແລະ ສັດທາສະໜານຕັ້ງແຕ່ສະໄໝກ່ອນນະຄອນວັດ
ຫາກ “ພະທາດຫຼວງ” ຄືຕົວແທນແຫ່ງສັດທາພຸດທະສາສະໜາຂອງຍຸກລ້ານຊ້າງ, “ປາສາດຫີນວັດພູ ຈຳປາສັກ” ກໍຄືປະຕູມິຕິທີ່ພາເຮົາຍ້າຍເວລາກັບໄປສູ່ຍຸກຮຸ່ງເຮືອງຂອງອະລິຍະທຳໂບຮານ ຫຼາຍພັນປີກ່ອນ. ຕັ້ງຢູ່ພາກໃຕ້ຂອງລາວ ບົນແຄມຝັ່ງແມ່ນ້ຳຂອງ ໃນແຂວງຈຳປາສັກ, ໂບຮານສະຖານອັນຍິ່ງໃຫຍ່ແຫ່ງນີ້ ບໍ່ພຽງແຕ່ເປັນຄັງປັນຍາທາງປະຫວັດສາດ, ແຕ່ຍັງເປັນ ມໍລະດົກໂລກແຫ່ງທີສອງຂອງລາວ (ໄດ້ຮັບການຂຶ້ນທະບຽນໃນປີ 2001) ທີ່ຍັງຄົງຄວາມລີ້ລັບ ແລະ ສະຫງ່າງາມທ້າທາຍກາລະເວລາ. 1. ຄວາມສຳຄັນ: ຮາກເຫງົ້າອະລິຍະທຳທີ່ເກົ່າແກ່ກວ່າ…
ເມືອງມໍລະດົກໂລກ ຫຼວງພະບາງ: ສະເໜ່ແຫ່ງວັດທະນະທຳ, ວິຖີຊີວິດ ແລະ ທຳມະຊາດທີ່ບໍ່ເຄີຍເລືອນຫາຍ
ຫາກປຽບທຽບນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນເປັນສູນກາງແຫ່ງການບໍລິຫານ ແລະ ເສດຖະກິດ, “ຫຼວງພະບາງ” ກໍຄືຄັງສະສົມທາງວັດທະນະທຳ ແລະ ຈິດວິນຍານທີ່ຍັງຄົງມີຊີວິດ. ເມືອງນ້ອຍໆ ທີ່ຕັ້ງຢູ່ທາມກາງການໂອບກອດຂອງຂຸນເຂົາ ແລະ ການບັນຈົບກັນຂອງແມ່ນ້ຳຂອງ ແລະ ແມ່ນ້ຳອູແຫ່ງນີ້ ເປັນອະດີດເມືອງຫຼວງຂອງອານາຈັກລ້ານຊ້າງ ທີ່ສາມາດຮັກສາຮາກເຫງົ້າຄວາມເປັນລາວດັ້ງເດີມໄວ້ໄດ້ຢ່າງງົດງາມທີ່ສຸດ ຈົນໄດ້ຮັບການຂຶ້ນທະບຽນເປັນ ມໍລະດົກໂລກໂດຍອົງການ UNESCO ໃນປີ 1995. 1. ມໍລະດົກໂລກ:…
ພະທາດຫຼວງ ວຽງຈັນ: ມະຫາມໍລະດົກແຫ່ງສັດທາ ແລະ ສັນຍະລັກສູງສຸດຂອງຊາດລາວ
ຫາກຈະກ່າວເຖິງສະຖານທີ່ທ່ອງທ່ຽວ ຫຼື ສະຖາປັດຕະຍະກຳ ທີ່ເປັນຕົວແທນຂອງຈິດວິນຍານ, ວັດທະນະທຳ, ແລະ ຄວາມເປັນຊາດລາວໄດ້ດີທີ່ສຸດ, ສິ່ງນັ້ນຄື “ພະທາດຫຼວງ ວຽງຈັນ” ຫຼື “ພະທາດເຈດີໂລກະຈຸລາມະນີ”. ພະເຈດີອົງໃຫຍ່ສີທອງອຣ່າມ ທີ່ຕັ້ງຕະຫງ່ານຢູ່ໃຈກາງນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນອົງນີ້ ບໍ່ເປັນພຽງແຕ່ປູຊະນີຍະສະຖານທາງພຸດທະສາສະໜາເທົ່ານັ້ນ, ແຕ່ແມ່ນສູນລວມຈິດໃຈ, ຄວາມສາມັກຄີ, ແລະ ປະຫວັດສາດອັນຍາວນານຂອງປະຊາຊົນລາວທັງຊາດ. 1. ປະຫວັດຄວາມເປັນມາ ແລະ…
ສະຖານທີ່ສຳຄັນຂອງລາວ: ມໍລະດົກທາງວັດທະນະທຳ ແລະ ທຳມະຊາດອັນລ້ຳຄ່າ
ສປປ ລາວ ເປັນປະເທດທີ່ມີປະຫວັດສາດອັນຍາວນານ, ມີວັດທະນະທຳອັນດີງາມ ແລະ ໄດ້ຮັບການອວຍພອນຈາກທຳມະຊາດໃຫ້ມີພູມສັນຖານທີ່ງົດງາມ. ສິ່ງເຫຼົ່ານີ້ໄດ້ຫຼໍ່ຫຼອມໃຫ້ເກີດເປັນສະຖານທີ່ສຳຄັນຕ່າງໆ ທີ່ມີຄຸນຄ່າທາງດ້ານຈິດໃຈ, ປະຫວັດສາດ, ແລະ ການທ່ອງທ່ຽວ ທີ່ດຶງດູດນັກທ່ອງທ່ຽວຈາກທົ່ວໂລກ. ບົດຄວາມນີ້ຈະພາໄປຮູ້ຈັກກັບ 5 ສະຖານທີ່ສຳຄັນລະດັບຊາດ ແລະ ລະດັບໂລກ ຂອງ ສປປ ລາວ ທີ່ທຸກຄົນຄວນໄດ້ສຶກສາ ແລະ…
ພູມສາດລາວ: ເປີດແຜນທິດ ແລະ ພາບລັກທາງທຳມະຊາດຂອງ “ແຜ່ນດິນສີຂຽວ”
ພູມສາດ ແມ່ນປັດໄຈພື້ນຖານທີ່ກຳນົດວິຖີຊີວິດ, ວັດທະນະທຳ, ປະຫວັດສາດ, ແລະ ເສດຖະກິດຂອງທຸກໆປະເທດ. ສຳລັບ ສປປ ລາວ, ພູມສາດມີຄວາມໂດດເດັ່ນ ແລະ ເປັນເອກະລັກສະເພາະຕົວ ເຊິ່ງໄດ້ກາຍເປັນທັງສິ່ງທ້າທາຍ ແລະ ເປັນກົນໄກສຳຄັນໃນການຂັບເຄື່ອນການພັດທະນາປະເທດຊາດໃນປັດຈຸບັນ. ບົດຄວາມນີ້ຈະພາໄປເຈາະເລິກກ່ຽວກັບລັກສະນະພູມສາດທີ່ສຳຄັນຂອງລາວ ທີ່ທຸກຄົນຄວນຮູ້. 1. ທີ່ຕັ້ງທາງພູມສາດ ແລະ ອານາເຂດຄອງດິນ ສປປ…